Yanthe van Nek wint Klaas Dijkstra Academieprijs 2016

Groningen

Yanthe van Nek heeft de Klaas Dijkstra Academieprijs 2016 gewonnen. Ze verdiende deze prijs met een kunstwerk over een door haar gecreëerde vrouw die stiekem in de vestiging Groningen van IKEA woont.

Voor haar installatie, die tot 14 juli te zien is, gebruikt ze de 2 verdiepingen van de woonwinkel als een theater waar het verhaal verteld wordt van de jonge gescheiden vrouw Esmé, die bij IKEA woont. Niemand kan haar vinden. Het enige dat ze achterlaat zijn sporen van haar aanwezigheid; video's, kleine en grote installaties, weckpotten door de hele winkel heen, een bureau met haar notitieboek, een tafel waar mensen haar een brief kunnen schrijven, haar schommel en haar slaapkamer. Bezoekers kunnen die sporen volgen via een speciaal uitgezette route, die start in haar kamer. Esmé geeft verder blijk van haar aanwezigheid door de door IKEA ingerichte kamers 'niet kloppend' te maken. Stiekem zet ze wat in de ene kamer hoort in de andere en plaatst overal weckpotten. "Normaal kan dat niet bij IKEA, maar de verhaallijn van Esmé zorgt ervoor dat dit voor een week wel kan", legt Van Nek uit.

Minerva

De eindexamenstudente van de opleiding Autonome Beeldende Kunst aan Academie Minerva werd door de jury als beste gekozen uit 12 genomineerden. "Dit is een groot en artistiek interessant project dat op allerlei manieren klopt",  zegt juryvoorzitter en Minerva-dean Dorothea van der Meulen. "Het leidt tot interactie met het publiek, maar ook met de werknemers van IKEA, voor wie Esmé echt gaat leven. Ze hebben zelfs een slaapkamer voor haar ingericht."

Vliegende start

De Klaas Dijkstra Academieprijs wordt sinds 2002 jaarlijks uitgereikt aan een eindexamenkandidaat van de opleiding autonome beeldende kunst van Academie Minerva. Aan de Klaas Dijkstra Academie Prijs is een geldbedrag van 2500 euro verbonden. Volgens Van der Meulen krijgt de winnares er veel aandacht door. "Het winnen van de prijs heeft een grote impact en betekent een soort vliegende start van Yanthe's carrière", zegt ze.

Installatie in magazijn

In het magazijn heeft Van Nek speciaal voor haar fictieve personage een installatie gemaakt met als titel 'I made this for Esmé'. "Esmé heeft een belangrijke missie: het volmaakte onvolmaakte vinden. Dat is de belofte van dat wat wordt gesuggereerd, maar het niet is, en juist daarom zo idioot aantrekkelijk is. De belofte van een fantasie",  vertelt ze. "Esmé verzamelt sporen die anderen hebben achtergelaten, zoals bijvoorbeeld gebruikte, platgereden IKEA-potloden. Ze beschrijft ze in haar notitieboek en stopt ze daarna in de IKEA-KORKEN weckpot. Esmé heeft toegang tot droomwerelden en andere dimensies in IKEA die niemand anders weet te vinden. Wanneer je de winkel verlaat, moet je het gevoel hebben meegenomen te zijn op een onverwachte reis. Een reis als een spel tussen fantasie en werkelijkheid."

Moderne piraat

Ze voelde zich een moderne piraat toen ze zich de winkel voor 9 dagen mocht toe-eigenen. Van Nek: "Het belangrijkste deel van het werk blijft onzichtbaar: de vele gesprekken en dialogen die ik voerde met werknemers over autonomie, regels, grenzen opzoeken en overschrijden, fantasie versus werkelijkheid en het werken bij IKEA. IKEA is mijn privéwereld binnengedrongen en ik de hare. De uiteindelijke tocht zelf was het middel, de verhaallijn het medium. Dat deze vestiging het aandurfde een beginnend kunstenaar zoveel ruimte te geven, vind ik bijzonder. Esmé heeft IKEA zachter gemaakt." www.yanthe.com

Auteur

Marc Jansen