Paul Borggreve: schrijver en schaarkunstenaar

GRONINGEN

Paul Borggreve droomt al lang niet meer van een groots en meeslepend leven in de kunsten. Toch is het plezier waarmee hij teksten schrijft en knipkunst maakt onverminderd groot. “Zodra mensen uitgekeken zijn op mijn werk, kunnen ze het wegdoen.”

Door Arjen J. Zijlstra

“Toen ik 15 was, en nog in Lunteren woonde, werd ik geïnterviewd voor de Gelderlander. Naar aanleiding van mijn deelname aan een verhalenwedstrijd met een aantal absurdistische verhaaltjes. Daar moest natuurlijk ook een foto bij. Ik wilde toen gefotografeerd worden met mijn blocnote in een luie stoel, want dat was mijn manier van werken. Maar de fotograaf wilde per se, dat ik stijf achter mijn typemachine ging zitten. Als een ‘echte’ schrijver.” “Terwijl ik er juist van overtuigd ben dat om creatief iets tot stand te brengen je moet durven om bewust niks te doen. Je moet natuurlijk wel aan de slag, maar een onmisbaar deel van dat werk is dat het lijkt alsof er niets gebeurt. Dat je maar wat aan het lanterfanten bent.” Als een tekst na veel zwoegen en niks doen dan lukt, geeft dat Borggreve (43) een uitermate voldaan gevoel. “Maar je bent wel met je ego bezig. Dat vind ik weleens confronterend. Niemand zit immers te wachten op wat jij maakt. Dus je hebt wel een zekere arrogantie nodig om ervan uit te gaan dat hetgeen je maakt waardig is om te laten zien aan de wereld. Het blijft een ijdele bezigheid.”

10 bijbels

Mocht Borggreve willen opzoeken wat de heilige schrift ook al weer zegt over ijdelheid, dan kan hij kiezen uit zeker 10 bijbels. Een overblijfsel uit zijn tijd als student Godgeleerdheid. Toch is hij nooit werkzaam geweest in het pastorale veld. “Ik was 23 toen ik afstudeerde, dus nog veel te jong om me met diepe levensvragen bezig te houden en ook was ik te veel een twijfelende agnost.” Toch beklimt de theoloog – die al geruime tijd naar volle tevredenheid werkt bij de belastingtelefoon - zo’n 2 keer per jaar de preekstoel. In de doopsgezinde gemeente van Middelstum. “De Bijbel is natuurlijk een raar boek, maar er staan ook stukken in die mij heel belangrijk voorkomen. Zo staan Prediker en Spreuken vol van twijfel. Doordat ik dat dus herken, biedt het mij troost.”

1 fan

Maar het ‘wonder der taal’ zoals hem dat nu in de Bijbel en in andere literatuur treft, kon hem als puber bij de lessen Nederlands gestolen worden. “Vooral mijn waardering voor poëzie werd behoorlijk doodgeslagen. We moesten er allerlei lagen in ontdekken en bedoelingen uithalen die zo’n dichter zogenaamd zou hebben gehad. Ik kreeg er echt hekel aan.” Het was dan ook pas jaren later dat Borggreve weer in zijn luie stoel ging zitten met zijn blocnote en met name gedichten ging schrijven. “Het was onder andere door Driek van Wissen, die toen Dichter des Vaderlands was, dat ik begreep dat dichten ook leuk kan zijn.” Na enige oefening, publiceerde hij in enkele literaire tijdschriften, droeg hij voor op poëzieavonden en maakte hij voor het Radio 1-programma Dit is de Dag regelmatig een gedicht op de actualiteit. Glimlachend denkt Borggreve terug aan zijn deelname aan een zogeheten Poetry Battle. Hierbij ‘streden’ twee dichters tegen elkaar en het publiek mocht stemmen wie had gewonnen. “Nou, dat was geen succes. Bijna iedereen vond de andere dichter, Tsjead Bruinja, leuker.” Luid lachend: “Zelfs de enige fan die ik had meegenomen, stemde niet op mij.”

Dromen

Rond diezelfde tijd startte hij samen met enkele geestverwanten de nieuwsbrief KLADBLOK, dat 15 jaar later nog steeds bestaat. Het is een artistieke potpourri van ingezonden gedichten, tekeningen, collages, verhalen en overdenkingen die allemaal betrekking hebben op het thema van die maand. Het valt te lezen op: www.algehele.blogspot.nl. “Toen we KLADBLOK startten had ik inderdaad wel dromen over een paar duizend abonnees, en toen ik als dichter begon had ik wel de hoop eens bij een grote uitgeverij te publiceren.” Dat is er allemaal niet van gekomen. Maar Borggreve haalt voldoening uit het feit dat hij af en toe een aantal mensen weet te raken of vermaken met zijn werk. Hetzij bij een opening van een tentoonstelling waar hij een gedicht voordraagt, hetzij met zoiets als de informatieve wandelgids die hij schreef voor de bewoners van de wijk De Hunze. “Wat ik schrijf is niet voor de eeuwigheid.”

Broccoli

Dezelfde houdbaarheidsdatum zit volgens hem op de knipkunstwerken die hij maakt, onder het pseudoniem Marius de Schaar. Met een fijn schaartje knipt Borggreve alledaagse afbeeldingen uit rood of blauw of groen papier. Dat kan een landschap zijn of een dorpsgezicht (zoals rechtsboven op de foto) maar ook een vuilnisemmer, of de broccoli die hij die dag at. Deze knipkunst maakt hij zowel voor zichzelf als in opdracht. Veel mensen vinden het leuk een knipwerk van hun huis te laten maken. “Dat doe ik op basis van een foto. Voor een standaardformaat van 10 bij 15 centimeter vraag ik 15 euro. Dus het is heel erg geschikt als cadeautje. En als ze er na een paar maanden op uitgekeken zijn, kunnen ze het wegdoen.” Tussen 25 september en 30 oktober exposeert hij samen met kunstenares Petra van Kalker in het kerkje van Klein Wetsinge (tussen Winsum en Sauwerd). Het thema is hierbij het landschap in die streek. Het zijn grote knipwerken waar vele uren secuur gepriegel inzit. Én natuurlijk: de vereiste dosis niks doen. Borggreve’s website over knipkunst: www.mariusdeschaar.exto.nl.

Auteur

Marc Jansen