In Stad | Na 484 jaar in Groningen

Groningen

[caption id="attachment_52433" align="alignright" width="120"] Jos Jansen op de Haar.[/caption]

In het Groninger Museum is vrijdag een bijzondere bruikleen onthuld. Het gaat om een portret van Rudolf Agricola (1443-1485). Agricola werd geboren in Baflo als zoon van de pastoor. Eigenlijk heette hij Roelof Huisman. Huisman is de middeleeuwse benaming van een landbouwer, vandaar de Latijnse vertaling van zijn naam als Agricola. Hij belandde na een universitaire opleiding in Italië. Hier studeerde en woonde hij tien jaar. Hij was een groot geleerde die voortreffelijk latijn schreef, het Grieks beheerste en zich in het Hebreeuws bekwaamde. Daarnaast was hij een vaardig organist en volgens Wikipedia was hij niet alleen de grondlegger van het humanisme in Noord-Europa, maar stond hij ook bekend als een uitstekend redenaar en een fervent bokser. Het portret, olieverf op paneel, is geschilderd door Lucas Cranach de oudere in 1532, een kleine vijftig jaar na de dood van Agricola. Egge Knol, conservator van het Groninger Museum: "Cranach was een hele goede schilder. Een van de belangrijkste schilders uit die tijd in Duitsland. Of dit portret heel erg op Agricola lijkt is wat onzekerder maar ik vind het een mooi schilderij. Ik denk dat het heel belangrijk is dat dit schilderij een tijd in het Groninger Museum getoond kan worden omdat Agricola een van de voornaamste mensen uit zijn tijd in onze streek is. Agricola was in zijn tijd in heel Europa bekend. Van zoveel Groningers kan dat niet gezegd worden. Nu kennen veel Groningers hem, vrees ik, alleen nog van de Agricolastraat." Dat het portret van Agricola nu in Groningen te zien is komt mede door een column van twee jaar geleden in het Dagblad van het Noorden. Columnist Peter Karstkarel zag het schilderij in München en wees erop dat het nog nooit in Groningen te zien was. Voor Andreas Blühm, directeur van het Groninger Museum, het sein om zijn ruime Duitse netwerk aan te spreken. Ten tijde van de recente tentoonstelling 'Het geheim van Dresden' had Blühm veelvuldig contact met de in Dresden werkzame Bernhard Maaz. Hij is inmiddels verkast naar München. Als Generaldirektor der Bayerischen Staatsgemäldesammlungen had Maaz het portret van Agricola in depot liggen. Hij bleek het graag langdurig uit te willen lenen aan Blühm. En zo is Agricola na 484 jaar te zien in het Groninger Museum.

Jos Jansen op de Haar


Auteur

Marc Jansen