Nieuwe schotel Cornelis Pronk voor Groninger Museum

GRONINGEN

De porseleincollectie van het Groninger Museum is verrijkt met een schotel van de hand van de Amsterdamse kunstschilder Cornelis Pronk. Het is een schenking van de familie Clevering uit Den Andel.

Deze aanwinst is volgens het Groninger Museum van internationaal belang. "Omdat het aangeeft hoe Oosters porselein in een steeds veranderende wisselwerking met Europa het modebeeld en de inrichting van het Westerse interieur bepaalde."

Verenigde Oostindische Compagnie

De directie van van de Verenigde Oostindische Compagnie, Heren XVII, gaf in 1734 opdracht aan de Amsterdamse kunstschilder Cornelis Pronk (1691-1759) om een serie tekeningen te maken voor serviezen van porselein, die in China geproduceerd dienden te worden.

De Parasoldames

Van de 4 verschillende ontwerpen die Pronk maakte is het ontwerp van 'De Parasoldames' het meest bekend. Een origineel ontwerp is bewaard gebleven in de collectie van het Rijksmuseum Amsterdam. Het toont een zogenaamde 'chinoiserie', een semi-Chinese voorstelling van 2 Chinese vrouwen aan een waterkant met riet en waadvogels. De meest rechtse vrouw houdt een grote parasol met linten omhoog tegen de zon. Pronk was hiermee heel modieus, want dergelijke Chinees-achtige voorstellingen waren toen in Europa heel gewild in de decoratieve kunst.

Pronk Porselein

Het Groninger Museum wijdde in 1980 een tentoonstelling aan alle varianten van dit Pronk Porselein. Dit zette het type internationaal op de kaart.  Het museum heeft sindsdien geprobeerd een eigen collectie Pronk Porselein op te bouwen.

Japanse variant

Een van de pronkstukken van die tentoonstelling was een grote schotel van de Japanse variant van bijna 40 centimeter doorsnede. Japanse borden met dit onderwerp waren wel bekend, maar niemand had ooit zo'n grote schotel gezien. Het bewees dat er in Japan niet alleen tafelgoed was besteld, maar ook schotels om spijzen mee op te dienen. Na de tentoonstelling ging de schotel terug naar de eigenaar, de familie Clevering in Den Andel.

Collectie veilen

De erven van de voormalige bezitter laten de collectie porselein en kunst van hun ouders veilen. Dat gebeurt vanaf 11 oktober bij veilinghuis Omnia in Kolham. De veilinghouder, bekend met de voorgeschiedenis van de schotel én met de bescheiden Pronk Porselein-collectie in het Groninger Museum, deed met succes een beroep op de erven om de schotel aan het museum te schenken. De Pronk-schotel is vanaf dinsdag 18 oktober te zien in het Groninger Museum.

Auteur

Marc Jansen