We horen bijna nooit het werkelijke verhaal waarom iemand failliet gaat | Column Theo van der Werff

Toen ik vijftig jaar geleden mijn opleiding als accountant begon kreeg ik te horen dat maar 7% van de ondernemers die failliet gaan hun eigen faillissement aanvraagt. Gezien onze cultuur van schaamte voor ‘falen’ is dat misschien niet verwonderlijk.

In de loop der jaren is het percentage van de ondernemers dat het faillissement zelf aanvraagt omhoog geschoten, niet omdat wij de schaamte kwijt zijn maar door allerlei wetswijzigingen. Je moet nu je betalingsonmacht tijdig bij de fiscus melden, anders ben je als directeur hoofdelijk aansprakelijk, verder zijn de curatoren bevoegd om bestuurders aan te spreken voor het boedeltekort, waardoor ze  crediteuren  benadeeld kunnen hebben.

Een tijdje geleden is bijvoorbeeld een bekende Groningse ondernemer persoonlijk aangesproken omdat zij de cijfers van haar BV niet had gepubliceerd. Dit heeft tot haar persoonlijk failliet geleid en veel gedoe om toch te kunnen blijven wonen in haar huis en te voorkomen dat de inventaris geveild moest worden. Dit risico maakt dat er sneller een faillissement aangevraagd wordt. Zeker ook als er een mogelijkheid is tot een doorstart in beperkte bedrijfsomvang. Dan ben je snel van vervelende afspraken met verhuurders en leveranciers af en kan je simpel personeel lozen dat in jouw ogen te duur geworden is. 

Ik zeg niet dat dit een positieve manier is om te overleven, maar de gedupeerden zijn anders wel erg benadeeld. Wat in die 50 jaar niet veranderd is zijn de onzinverhalen die verteld worden over de oorzaak van faillissementen. De crisis van een paar jaar geleden werd vaak gebruikt om op te voeren als oorzaak van het einde van het bedrijf.

Terwijl niet gewoon gezegd werd: wij hebben te laat ons bedrijfsmodel veranderd en zijn te lang op de oude voet doorgegaan. Wij hebben de winsten gebruikt voor privézaken en niet geïnvesteerd in vernieuwing van de processen of de winkel. Of omdat wij de administratie niet op orde hadden wisten we niet dat we belastingschulden hadden of hebben we op een te grote voet geleefd.

Zelden kom je ondernemers tegen die het lef hebben om dit te melden.

Theo van der Werff is Groninger ondernemer en accountant