Stikstofprobleem en Zuidelijke Ringweg: waarom luisteren we zo slecht naar de deskundigen? | column Theo van der Werff

Ik verwonder mij er steeds over dat de mensen van wie je mag verwachten dat zij voor ons de goede besluiten nemen, als ze ons als onderdanen en mede-Nederlanders vertegenwoordigen - kortom als ze er – zogenaamd - voor ons zitten, dat ze die goede besluiten niet nemen.

Dit is niet nieuw hoor: zelfs in de tijd van Koningin Victoria in de 19e eeuw deed de regering zaken in haar eigen belang in plaats van dat van de onderdanen. Zo negeerde de regering de informatie dat cholera te voorkomen was met schoon water, en niets van doen had met de ingeademde lucht.  Gelukkig was er toen een leider in het land: Victoria greep in en zorgde ervoor dat de juiste maatregelen genomen werden. Soms kan de koninklijke bevoegdheid om te corrigeren goed uitpakken.

Waar moeten we het dan van hebben? Van lekken door ambtenaren, klokkenluiders, onderzoeksjournalisten en onafhankelijke wetenschappers. Voor allen geldt, dat ze ballen en een rechte rug moeten hebben. Dat er misschien oorlog komt in het Midden-Oosten is geen verrassing en de dreigende handelsoorlog tussen de USA en China komt ook niet onverwacht. Maar dat heel Nederland op tilt slaat door een uitspraak over de stikstof-uitstoot wekte bij mij heel veel verbazing en niet alleen bij mij maar bij de meerderheid van de medeburgers.

Dus honderden zogenaamd deskundige ambtenaren, Kamerleden die dit zouden moeten weten en zelfs de ondernemers hebben dit niet serieus genomen. Alleen een groepje experts dat tegen de gevestigde orde en het old boys network op durft te treden weet het donders goed. Het valt mij ook tegen dat het bedrijfsleven overvallen schijnt te zijn want daar is niet voorzien in een plan B. Of misschien vinden zij het wel even best dat er niet gebouwd hoeft te worden want de orderportefeuilles zitten al vol en ze kunnen toch niet aan betaalbaar personeel komen.

Hetzelfde speelt bij de Ringweg Zuid Groningen. De bouwers en de opdrachtgever hebben iets bedacht dat op die plek niet gaat werken. Zij zijn daarop gewezen door personen aan wie ze een hekel hebben - want die dreigen hun plannen te vertragen. Bij die vervelende actievoerders zitten ook deskundigen in het netwerk die donders goed weten dat je gaat werken op de Hondsrug en dat is geen standaard ondergrond. De werkzaamheden zijn, na lange tijd stilgelegen te hebben, weer begonnen. Maar aan de problemen die nog komen hebben ze het plan nog niet aangepast. Men slaat dus weer moedwillig deskundig advies in de wind.

Als de aannemer zijn risico afgedicht heeft, zodat de toekomstige problemen voor de opdrachtgever zijn, dan snap ik de aannemer. Die vangt altijd zijn geld en krijgt een heleboel meer werk. De opdrachtgever is dan weer de klos. Ook niet erg voor de opdrachtgever: die laat ons door het verhogen van de lasten daar gewoon weer voor opdraaien.