Natuurbeleving in Kardinge

GRONINGEN Wijknatuurgidsen Ellen Rigtering en Marjo Middelkoop gaan regelmatig op pad door gebied Kardinge. ‘De natuur is zo veelzijdig. Je moet niet pretenderen alles te weten.’

,,Smienten in Kardinge zijn tammer dan die in de rest van in Nederland. Daar kun je ze alleen met een verrekijker bekijken, hier van dichtbij. Hoe dat kan? Geen idee!” Ellen Rigtering en Marjo Middelkoop kijken elkaar lachend aan. Direct volgt toch enige uitleg die voor een verklaring van het gedrag van deze Kardinge-bewoners kan doorgaan. ,,Misschien zijn de vogels gewend aan de drukte, zo pal aan de rand van de stad. Wie weet...”

Rigtering uit Lewenborg en Middelkoop uit Beijum – ze noemen zich ‘jonge senioren’ - zijn Wijknatuurgids van Natuurmonumenten. Samen met andere gidsen geven ze zo’n twintig rondleidingen in gebied Kardinge. Ze wandelen met groepen door het gebied dat 300 hectare beslaat. Vanaf 2013 vallen de activiteiten onder de hoede van deze landelijke natuurorganisatie, daarvoor lag de organisatie bij Natuur- en Duurzaamheideducatie Groningen (NDE). Afgelopen vijf jaar stonden zo’n 70 activiteiten op het programma, met in totaal 1800 bezoekers. Om kennis op te doen over het gebied volgden beiden een opleiding van een half jaar. Ze zijn zodoende goed onderlegd met planten, paddenstoelen, vogels. ,,Ook is de ene grondsoort de andere niet. Op de een groeit andere planten dan op de andere”, zegt Middelkoop. De ondergrond van Kardinge bestaat uit veen en grijze klei. Wie met een grondboor een stuk grond naar boven haalt ruikt ziltige klei, weet Rigtering. De Hunzeloop naar de Waddenzee vormt de geschiedenis van het gebied. De krielen en kreken van toen zijn ten zuiden van de molen nog steeds zichtbaar in het landschap.

Vogels

,,Veel vogels bevolken Kardinge. Meer dan 100 soorten. De smient overwintert er in grote groepen. De tureluur laat zien zich zien in het voorjaar. Daarnaast de bekende weidevogels als grutto, kievit en scholekster. Maar ook typische rietvogels als de rietgors, de kleine karekiet, de blauwborst en de roerdomp.” De rondleidingen van anderhalf uur starten steevast vanaf de parkeerplaats tegenover de kerk van Noorddijk, of boerderij Rietland. Het hele jaar door worden activiteiten opgezet met thema’s als Ruik de Herfst, Modderen aan de Waterkant, Hoor de Lente, Voel de Winter. Jonge gezinnen starten op de zondagochtend, ouderen later op de dag.

,,We zijn blij om kennis over te kunnen dragen. En passant vermeerder je je eigen kennis ook nog eens. Het is gewoon leuk om te doen, en wandelen is erg gezellig.” Beiden zijn goedlachs en verbaal handig, het zijn nuttige eigenschappen voor een gids. Toch hebben ze vooral andere redenen om met de natuur bezig te zijn. Rigtering is geïnteresseerd in wilde planten. Haar ervaring met groepen vanuit haar werkzame leven in de geestelijke gezondheidszorg komt goed van pas. Middelkoop knotte al als tiener wilgen in de Randstad. Actief zijn in de natuur doen ze van jongs af. Middelkoop: ,,Wij zijn twee van een groep van acht rondleiders. De een is geboeid door planten, de ander weet veel van vogels, of paddenstoelen. We hebben allemaal zo onze eigen dingen. De band die we als groep hebben is belangrijk. De natuur is zo veelzijdig dat je niet moet niet pretenderen alles te weten. Daarom lopen we van tevoren met z’n allen de trajecten. Zo coachen we elkaar.”

De wijken in

Kennisoverdracht is niet het belangrijkste, menen beiden. Het gaat om natuurbeleving. ,,We hebben heel graag dat Kardinge door wijkbewoners ervaren wordt als hun gebied. Daar zorg voor dragen. We horen regelmatig ‘Goh, ik wandel hier heel vaak, maar er is veel meer te zien dan ik dacht.’” Naast Kardinge gaan rondleidingen de wijken in voor een bezoek aan De Vlindertuin en De Vlindermuur in de Groene Long.

,,Beijum en Lewenborg zijn niet de welvarendste wijken, daarom zijn alle activiteiten voor jong en oud gratis. Dat houden we zo. Hopen we. Een gemiddeld natuurgebied, en dus ook Kardinge, kost zo’n 500 euro per hectare voor onderhoud. Daarom hopen we - ook door die rondleidingen - stiekem altijd op extra leden, we zijn tenslotte gewoon een vereniging. We doen ons best om dit mooie gebied in stand te houden voor de stad.”

De rondleidingen zijn inmiddels gestart. De eerstvolgende ‘De lente komt!’ is op 17 maart om 10.30 en 14.00 uur tegenover Rietland.

Albert-Jan Garama